الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
112
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
بعد مىفرمايد : « سپس ما آن را آهسته جمع مىكنيم » ( * ( ثُمَّ قَبَضْناه إِلَيْنا قَبْضاً يَسِيراً ) * ) . مىدانيم هنگامى كه خورشيد طلوع مىكند تدريجا سايهها برچيده مىشود تا به هنگام ظهر كه در بعضى از مناطق سايه به كلى معدوم مىشود ، زيرا آفتاب درست بالاى سر هر موجودى قرار مىگيرد ، و در ديگر مناطق به حد اقل خود مىرسد ، و به اين ترتيب سايهها نه يك دفعه ظاهر مىگردند ، و نه يك دفعه برچيده مىشوند ، و اين خود يكى از حكمتهاى پروردگار است ، چرا كه اگر انتقال از نور به ظلمت و بالعكس ناگهانى صورت مىگرفت براى همه موجودات زيانآور بود ، اما اين نظام تدريجى در اين حالت انتقالى چنان است كه بيشترين فائده را براى موجودات دارد بى آنكه ضررى داشته باشد . تعبير به يسيرا اشاره به جمع شدن تدريجى سايه است ، و يا اشاره به اينكه نظام ويژه نور و ظلمت در برابر قدرت پروردگار چيز ساده و آسانى است ، و كلمه « الينا » نيز تاكيد بر همين قدرت الهى است . به هر حال جاى ترديد نيست همانگونه كه انسان در زندگى خود نياز به تابش « نور » دارد براى تعديل و جلوگيرى از زمانهاى شدت نور ، نياز به « سايه » دارد ، تابش نور يك نواخت زندگى را مختل مىكند ، همانگونه كه سايه يك نواخت و ساكن ، مرگبار است . در صورت اول همه موجودات زنده مىسوزند و در صورت دوم همه منجمد مىشوند اين نظام متناوب « نور » و « سايه » است كه زندگى را براى انسان ممكن و گوارا ساخته . لذا آيات ديگر قرآن وجود شب و روز را به دنبال يكديگر از نعمتهاى بزرگ الهى مىشمرد ، در يك جا مىفرمايد : قُلْ أَ رَأَيْتُمْ إِنْ جَعَلَ اللَّه عَلَيْكُمُ اللَّيْلَ سَرْمَداً إِلى يَوْمِ الْقِيامَةِ مَنْ إِله غَيْرُ اللَّه يَأْتِيكُمْ بِضِياءٍ أَ فَلا تَسْمَعُونَ : « بگو